Classificatie voor handbikers 2016

Delen

Classificatiecode IPC

Het IPC (International Paralympic Committee) heeft een zogenaamde Classificatiecode opgesteld, waar de (inter)nationale federaties zich aan moeten houden. Deze code fungeert als een uniforme set regels, met het doel dat alle internationale en nationale sportbonden op dezelfde manier en met dezelfde filosofie de classificatie van hun para-atleten gaan plannen en uitvoeren.

Het IPC heeft in haar nieuwste classificatiecode (2015) bepaald dat classificatie gaat over het vaststellen van de: 1) impairment (beperking) en 2) de impact van die ‘impairment’ op de sportspecifieke activiteiten in een bepaalde sport. Bij het handbiken moet je dan denken aan de impact die de ‘impairment’ heeft op het vasthouden van de cranks en de impact op de propulsie: het duwen aan de cranks en het trekken aan de cranks. De ‘impairment’ van armen/handen, romp en de connectie romp-been/benen, bepaalt de effectiviteit van die aandrijving. Daarom moet de functiebeperking van zowel armen/handen, romp en van de connectie tussen romp en been/benen nauwkeurig in kaart gebracht worden door middel van een arm-profiel en een romp-profiel van de atleet. Classificatie gaat dus over de mate van de functiebeperking(en), die de atleet ondervindt bij de uitvoering van de activiteiten in zijn sport, in ons geval handbiken. Of positiever geformuleerd: classificatie gaat over de motorische mogelijkheden van de atleet. Dat staat lós van het type handbike dat hij of zij gebruikt.  
 

Handbikeklassen

De volgende handbike/klassen worden onderscheiden:
  • H1: Armprofiel: (a) connectie Arm-Romp beperkt en (b) Arm/Hand beperking. Rompprofiel: (a) complete Romp beperking/geen Rompfunctie.
  • H2: Armprofiel: (a) connectie Arm-Romp beperkt en/of alleen (b) Arm/Hand beperking. Rompprofiel: (a) complete Rompbeperking/geen rompfunctie.
  • H3.1: Armprofiel: geen beperking. Rompprofiel: (a) complete Rompbeperking MRC graad 2*.
  • H3.2: Armprofiel: geen beperking. Rompprofiel: (a) Rompbeperking MRC graad 3/connectie Romp-bekken beperking.
  • H4: Armprofiel: geen beperking. Rompprofiel: (a) (bijna) geen Rompbeperking MRC graad 4/5 en (bijna) geen connectie Romp-bekken beperking, (b) connectie Benen-bekken beperking.
  • H5: Armprofiel: geen beperking. Rompprofiel: (a) geen Rompbeperking, (b) geen connectie Been/benen-bekken beperking. Minimale handicap: onderbeen amputatie.
*De MRC schaal is een schaal om de (resterende) kracht te meten van een spier of spiergroep. Romp MRC 2 betekent dat er (nagenoeg) geen rompfunctie aanwezig is. Romp MRC 3 betekent dat er beperkte rompfunctie aanwezig is. Romp MRC 4/5 betekent dat de rompfunctie (nagenoeg) intact is. Specifieke MRC testen (Manual Muscle Testen) bepalen de betreffende schaal.
 

H3.2- of H4-atleten die een ATP bike gebruiken

H3.2 of H4-atleten (atleten met een beperkte connectie tussen benen en romp) die een kniezitter (Arm Trunk Power (ATP) bike) gebruiken, werden in het verleden aangemerkt als H5-atleten. Volgens de nieuwe richtlijnen van de IPC kan dat niet meer: deze atleten met een H3.2- of H4-functieprofiel die een kniezitter gebruiken, blíjven H3.2- of H4 atleten: hun functie verandert immers niet bij gebruik van een ander type handbike. Deze atleten drijven de cranks van de kniezitter aan vanuit een niet-stabiele basis: het bekken. Het resultaat is een (veel) minder efficiënte rompbeweging (vaak met een versterkte lordose) en om deze reden een verminderde krachtoverbrenging. Handbiken op deze manier door deze atleten vereist een goede 'strapping' om het bekken te stabiliseren, maar is goed mogelijk.
 

H5-atleten die een AP bike gebruiken

H5-atleten met een normale connectie van een been of beide benen met het bekken en in staat om de kniezitpositie aan te nemen, kunnen, conform de IPC code, gebruik maken van een ligger (AP-bike/recumbent bike). Zij blijven dan evenwel gewoon H5-atleten.

Momenteel mogen H5-atleten geen AP-bike gebruiken volgens de huidige UCI-regels. Equipment mag echter geen rol spelen in de bepaling van de handbikeklasse: alléén de impact van de beperking op de sportspecifieke activiteiten bepaalt de klasse, niet de keuze voor een bepaald type handbike. De atleet mag dus zelf bepalen welk type handbike hij of zij kiest. Omdat echter de klasse van de H5-atleet een weergave is van zijn motorische mogelijkheden, blijft zijn klasse H5, óók als hij een ligger kiest. 

Ook H5-atleten (atleten met normale connectie tussen been/benen en bekken) die gebruik móeten maken van een AP-bike, omdat zij om de een of andere reden niet in staat zijn om de kniezitpositie aan te nemen, blíjven H5-atleten. Met een connectie tussen been/benen en bekken zijn zij in staat om een ‘gesloten keten’ te vormen wanneer zij in de AP-bike liggen: zij kunnen zich als het ware schrap zetten tegen de voetsteun(en). Op deze manier creëren zij een (groot) voordeel, in de vorm van een grotere powerleverantie, ten opzichte van de H4-atleten die níet in staat zijn deze gesloten keten te vormen. Deze laatste atleten missen immers, als H4 geclassificeerde atleten, de connectie tussen benen en bekken.   
 

Invoering

De IPC-classificatiecode gaat in op 1 Januari 2017. De internationale bonden, dus ook de UCI als overkoepelende organisatie voor Cycling/Handcycling, krijgt tot 1 Januari 2018 de tijd om zijn classificatieregels in overeenstemming te laten zijn met deze code.

Het EHC (Europees Handbike Circuit) zal bekijken (2016) of zijn classificatie in overeenstemming is te brengen met de IPC regelgeving/code. In de Nationaal Handbike Competitie (NHC) gebeurt datzelfde om een goede aansluiting te verkrijgen tussen de nationale classificatie en de internationale EHC-classificatie: de atleet zit er immers niet op te wachten dat zijn internationale EHC-classificatie ánders uitpakt dan de nationale. Logischerwijs geldt dit nu dus ook voor de Handbike Battle-classificatie anno 2016. 

De UCI moet zich nog uitspreken over de nieuwe zienswijze van het IPC en heeft dus nog tot 1 Januari 2018 de tijd zijn classificatieregelgeving in lijn te brengen met de IPC-classificatiecode voor de Paracycling Wereldbekerwedstrijden, het Wereldkampioenschap en de Paralympische Spelen.

Tekst: Kees van Breukelen, classifier van de Union Cycliste Internationale (UCI).


 

Uitgelicht

uitgelicht en partners uitgelicht en partners uitgelicht en partners uitgelicht en partners

Partners

uitgelicht en partners uitgelicht en partners uitgelicht en partners uitgelicht en partners uitgelicht en partners